علائم لکنت زبان

اگر از متخصصان غربی لکنت زبان سئوال شود که : علائم لکنت زبان چیست ؟ اغلب پاسخ می دهند : قفل ، تکرار ، کشش . بنا براین ، اگر در گفتار شخصی این سه مشخصه دیده نشود ، آیا میتوان ادعا نمود که او لکنت ندارد ؟ خیر ، زیرا لکنت زبان علائم و ویژگی های مختلفی می تواند داشته باشد که تشخیص و ارزیابی آنها ، فقط از عهده کسانی بر می آید که با واکنش های این عارضه آشنایی کافی داشته باشند . در این مورد ، من دوستان گروه درمان را از هر مرجع دیگری صاحبنظرتر می دانم . روشن است درک عمیق این واکنشها از عهده کسانی بر می آید که خود با آن دست و پنجه نرم کرده باشند .

علت اینکه متخصصان غربی تعداد افراد لکنت دار را یک در صد کل جمعیت ارزیابی می نمایند ، غفلت از دو نکته مهم می باشد :

1. کمتر فرد لکنت داری را می توان یافت که به لکنت خویش اعتراف کند .
2. علائمی را که به عنوان مشخصه های لکنت زبان ارائه می دهند _ قفل ، تکرار ، کشش _ فقط مربوط به بخشی از لکنت ظاهری می باشد و کل لکنت بان را در بر نمی گیرد .

در کتاب راز لکنت زبان ، دوستان گروه درمان تعداد افراد لکنت دار را بیش از سه در صد جمعیت تخمین زده اند ؛ ولی تخمین دوستان جدید به بیش از پنج در صد می رسد . * خدا بخیر کند !  

قفل ( اسپاسم تارهای صوتی در حالت بسته )

در این وضعیت ، تارهای صوتی هنگامی که روی هم قرار گرفته اند دچار اسپاسم می شوند و در نتیجه شخص نمی تواند از تارهای صوتی خود صدایی تولید کند

کشش ( اسپاسم تارهای صوتی در حالت تولید صوت )

در این وضعیت ، تارهای صوتی که به منظور تولید صوت به هم نزدیک شده اند ، دچار اسپاسم می شوند و در نتیجه شخص صدای مورد نظر را می کشد : آ....

تکرار (اسپاسم متناوب تارهای صوتی در حالات قفل و تولید صوت )

در این وضعیت ، اسپاسم تارهای صوتی به طور متناوب از حالت تولید صوت به حالت قفل رفت و برگشت می نمایند : آ ، قفل – آ ، قفل - ....

بازدم ( اسپاسم تارهای صوتی در حالت استراحت )

در این وضعیت ، تارهای صوتی در حالتی که کاملا از هم باز هستند دچار اسپاسم می شوند . در نتیجه تارهای صوتی نمی توانند به منظور تولید صوت به هم نزدیک شوند و هوای ریه بی هدف از بین آنها خارج میشود .

ویژگی های پنهانکاری لکنت زبان

( ترفندهایی را که شخص می آزماید و به تدریج در ارتباطات مختلف به کار می گیرد ، رفته رفته در خصوصیات و زندگی او تثبیت می شود ؛ تا آنجا که اغلب فراموش می کنند آنها را خود به منظور گریز از لکنت زبان ساخته و پرداخته اند )

متغیر شدن سرعت گفتار

ضمن صحبت ، وقتی در شرایط خاص قرار می گیرد ، به علت پیوند شرایط خاص با هیجان ، سرعت گفتار افزایش می یابد . شیوه گفتار آنان مانند کسی است که در حال راه رفتن است و شما می بینید سرعت راه رفتن و اندازه گامهای او بی دلیل تغییر می یابد .

متغیر شدن فشار گفتار

می بینید شخصی در حال حرف زدن است ، ولی بعضی وقتها فشار روی صدا ها یا کلمات بیشتر می شود . آنها به قدری با این شگرد خو می کنند که دیگر نمی توانند به چگونگی گفتار خویش بیندیشند . شیوه گفتار آنان مانند کسی است که در حال حمل چمدان با ارزشی می باشد و هر وقت که به ارزش محتویات چمدان می اندیشند ، دسته آنرا محکمتر می گیرند .

متغیر شدن تن صدا

شخص وقتی با شرایط خاص روبرو می شود ، سعی می کند با تغییر تن صدا _ زیر یا بم _ پیوند شرایط خاص را با لکنت خویش قطع نماید . * دیده می شود صدای برخی افراد غیر لکنتی در هنگام ذوق زدگی و هیجان نیز زیر می شود ؛ ولی افراد لکنت دار در برابر هیجانی این واکنش را بروز می دهند که ریشه آن در ذهنیت خود آنان نهفته ، نه در هیجان موضوعی که با آن مواجه هستند .

متغیر شدن دم و بازدم

معمولا فردی که طی سالها دست و پنجه نرم کردن با لکنت زبان آموخته است « دم گرفتن » می تواند سبب کاهش لکنت او شود ، در بعضی شرایط دم های پر و مشخص و در شرایطی دیگر ، از « هوای باقیمانده » ریه برای ادامه صحبت استفاده می کند .

واکنش های خاص

افراد لکنت دار به برخی موضوع ها واکنشهای خاصی نشان می دهند که با واکنشهای افراد غیر لکنتی متفاوت است . برای مثال ، اگر شما از یک فرد غیر لکنتی بپرسید : آقا شما لکنت دارید ؟ او در حالی که با کنجکاوی و تعجب شما را نگاه می کند ، می گوید : نه - فکر نمی کنم – نمی دونم والا – به نظر شما دارم ؟ و .... حال اگر همین سئوال را از یک فرد لکنت دار بپرسید : یکه می خورد - واکنش تند بروز می دهد - از شما فاصله می گیرد - از محک خوردن و محک زدن می هراسد - از شما یا می رنجد یا متنفر می شود - و ... و از آنجا که برایش مهم است بداند شما چگونه به اسرار او دست یافته اید ، ممکن است با احتیاط به تعقیب شما بپردازد تا شاید پاسخ خود را بیابد .

هشدار

« تشخیص ویژگی های پنهانکاری در لکنت زبان » و علائم لکنت زبان به ظرافت و تجارب خاص و گسترده ای نیاز دارد ؛ بنا بر این ، در صورت مشاهده چنین ویژگی هایی دراطرافیان خود ، هیچگاه آنها را _ حتی به شوخی _ به داشتن لکنت زبان متهم نکنید ، زیرا :

1. کنجکاوی در دنیای درون افراد را باید فضولی نامید ؛ و می دانید بیان حقایق این عارضه ، از وظایف گفتار درمان است .
2. اگر شخص لکنت نداشته باشد ، اعتبار شما کاهش می یابد .
3. اگر لکنت داشته باشد ، شما سبب رنجش و آزردگی دوست خود شده اید .